Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, po pyet pse Irani ende nuk ka “kapitulluar” përballë grumbullimit ushtarak të Uashingtonit në Lindjen e Mesme, ka thënë i dërguari special i presidentit, Steve Witkoff.
Witkoff i tha Fox News të shtunën se Trump ishte “kurioz” për qëndrimin e Iranit pasi kishte paralajmëruar për një sulm të kufizuar ushtarak nëse nuk arrihej një marrëveshje për programin bërthamor të Teheranit.
SHBA-ja dhe aleatët e saj europianë dyshojnë se Irani po shkon drejt prodhimit të një arme bërthamore, gjë që Teherani e mohon.
Brenda Iranit, gjatë fundjavës u zhvilluan protesta kundër qeverisë në disa universitete, tubimet e para të këtij përmasash që nga shtypja e përgjakshme e janarit nga autoritetet, ku u vranë mijëra njerëz.
Në intervistën për Fox News, Witkoff tha: “Nuk dua të përdor fjalën ‘i frustruar’… sepse ai [Trump] e kupton që ka shumë alternativa, por është kurioz pse ata nuk kanë… kapitulluar.”
“Pse, nën një presion të tillë, me sasinë e fuqisë detare dhe ushtarake që kemi atje, pse nuk kanë ardhur tek ne dhe të thonë: ‘Ne deklarojmë se nuk duam një armë, kështu që ja çfarë jemi gati të bëjmë?’”
“Megjithatë është e vështirë t’i çosh në atë pikë,” shtoi i dërguari i Trump. Steve Witkoff ishte negociatori kryesor i SHBA-së gjatë bisedimeve indirekte me Iranin në Zvicër të martën.
Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, tha të dielën se besonte se ende kishte një shans që mosmarrëveshja të zgjidhej diplomatikisht “mbi bazën e një loje ku fitojnë të dyja palët”. Ai i tha CBS News se negociatorët po punonin mbi elementet e një marrëveshjeje.
Në komente të ndara dy ditë më parë, Araghchi tha se Teherani po përgatiste “një draft të një marrëveshjeje të mundshme” dhe do t’ia dorëzonte Witkoffit në ditët në vijim.
Zyrtarë amerikanë dhe iranianë diskutuan programin bërthamor të Iranit në bisedime indirekte në Gjenevë të Zvicrës më 17 shkurt. Ata thanë më pas se ishte bërë përparim.
Omani,, njoftoi të dielën se raundi i ardhshëm i negociatave ishte “caktuar për këtë të enjte në Gjenevë”.
Në një postim në X, ministri i Jashtëm i Omanit, Badr Albusaidi, shprehu gjithashtu shpresën se do të kishte “një shtysë pozitive për të bërë një hap më shumë drejt finalizimit të marrëveshjes”.
SHBA-ja dhe Irani nuk kanë komentuar.
Pavarësisht përparimit të raportuar në Gjenevë, Trump tha të enjten se bota do ta mësonte “brenda, ndoshta, 10 ditëve të ardhshme” nëse do të arrihej një marrëveshje me Iranin apo nëse SHBA-ja do të ndërmerrte veprime ushtarake.
Javët e fundit, SHBA-ja ka rritur praninë e saj ushtarake pranë Iranit dhe në rajonin më të gjerë të Lindjes së Mesme. Dislokimi përfshin anijen më të madhe luftarake në botë, USS Gerald R Ford, që duket se po drejtohet drejt rajonit.
Aeroplanmbajtësja USS Abraham Lincoln është dislokuar gjithashtu, së bashku me shkatërrues, anije luftarake dhe avionë luftarakë.
Në Iran, BBC ka verifikuar pamje të demonstruesve që marshonin në kampusin e Universitetit të Teknologjisë Sharif në Teheran të shtunën. Më pas ata u panë duke u përleshur me mbështetës të qeverisë.
Trump kurioz se Irani ende nuk ka kapitulluar
Protesta u raportuan edhe në universitete të tjera në Teheran dhe gjetkë.
Mediat iraniane raportuan se demonstrata u zhvilluan gjithashtu të dielën në Universitetin e Shkencës dhe Teknologjisë së Iranit dhe Universitetin Khajeh Nasir Toosi në Teheran, si dhe në Universitetin Ferdowsi në Mashhad, në verilindje të vendit.
Në një video të verifikuar nga BBC, protestues kundër qeverisë ngritin flamurin Luani dhe Dielli, simbol i Iranit para Revolucionit Islamik të vitit 1979, në Universitetin Sharif. Dëgjohen njerëz në turmë që brohorasin “Javid Shah” (“Rroftë mbreti”).
Një video tjetër e verifikuar tregon një turmë pro-qeveritare që zhvillon kundër-protestë në Universitetin Sharif, ku digjen flamujt e SHBA-së dhe Izraelit.
Përleshje mes turmave pro dhe kundër qeverisë shihen gjithashtu në pamje të verifikuara të filmuara në Universitetin e Teknologjisë Amirkabir.
Studentë nga universitete të ndryshme janë mbledhur për të nderuar mijëra të vrarët nga autoritetet muajin e kaluar.
Agjencia Human Rights Activists News Agency (Hrana), me bazë në SHBA, tha se kishte konfirmuar vrasjen e të paktën 7,015 personave gjatë asaj vale, përfshirë 6,508 protestues, 226 fëmijë dhe 214 persona të lidhur me qeverinë. Shifrat e fundit u përditësuan më 15 shkurt.
Hrana tha gjithashtu se po hetonte edhe 11,744 vdekje të tjera të raportuara. Autoritetet iraniane thanë në fund të muajit të kaluar se më shumë se 3,100 njerëz ishin vrarë, por se shumica ishin personel sigurie ose kalimtarë të sulmuar nga “trazues”.
Presidenti Trump i ka mbështetur protestuesit në të kaluarën, në një moment duke i inkurajuar me një premtim se “ndihma është në rrugë”. / bbc – bota.al
